بگونیا رکس | روش نگهداری کامل + نور، آبیاری، خاک و کود
بگونیا رکس یکی از زیباترین گیاهان آپارتمانی زینتی هست که بیشتر به خاطر برگهای فوقالعاده رنگارنگ و طرحهای خاصش شناخته میشه. ترکیب رنگهایی مثل نقرهای، سبز، صورتی، زرشکی، بنفش و حتی مشکی روی برگها باعث شده این گیاه بیشتر شبیه یک اثر هنری زنده باشه تا یک گیاه معمولی.
این گیاه بومی مناطق گرم و مرطوب آسیا هست و در طبیعت در کف جنگلها و زیر سایه درختان رشد میکنه. نگهداری از بگونیا رکس نسبت به گیاهانی مثل پتوس یا سانسوریا کمی حساستره و میشه اون رو در دسته گیاهان با سختی نگهداری متوسط قرار داد. اگر شرایط رطوبت، نور و آبیاری رو به خوبی براش فراهم کنین، میتونه یکی از جذابترین گیاهان کلکسیون شما باشه.
برگهای بگونیا رکس معمولاً نامتقارن، قلبی شکل یا حلزونی هستن و مهمترین دلیل محبوبیت این گیاه به شمار میان. رنگ برگها میتونه ترکیبی از سبز، نقرهای، صورتی، قرمز، بنفش، زرشکی و حتی مشکی باشه و بسیاری از واریتهها دارای طرحهای مارپیچی و نقاشیمانند هستن. فرم رشد این گیاه بوتهای و ریزومدار هست و سرعت رشد متوسطی داره. بیشتر به عنوان یک گیاه آپارتمانی شناخته میشه و در محیطهای روشن با نور فیلتر شده عملکرد بسیار بهتری داره. بگونیا رکس قابلیت گلدهی هم داره اما ارزش اصلی اون به برگهاش مربوط میشه. گلهای کوچک آن معمولاً سفید، صورتی روشن یا صورتی کمرنگ هستن.
نیاز | وضعیت |
|---|---|
نور | متوسط تا زیاد (غیرمستقیم) |
آبیاری | متوسط |
رطوبت | بالا |
خاک | سبک و غنی |
سختی نگهداری | متوسط |
سمیت | دارد |
نور مناسب بگونیا رکس
آیا بگونیا رکس نور مستقیم میخواهد؟
خیر. بگونیا رکس عاشق نور زیاد ولی غیرمستقیمه. نور شدید و مستقیم مخصوصاً در ساعات گرم روز میتونه خیلی سریع باعث سوختگی و از بین رفتن زیبایی برگها بشه. بهترین حالت اینه که گیاه در محیطی روشن قرار بگیره ولی نور خورشید مستقیماً به برگهاش نتابه.
بگونیا رکس معمولاً در نور زیاد غیرمستقیم بهترین رشد رو داره. بهترین محل برای نگهداری این گیاه کنار پنجره شرقی یا نزدیک پنجره شمالی روشن هست.
اگر نور محیط خیلی کم باشه معمولاً:
- رنگ برگها کدر میشه
- طرحهای نقرهای و متالیک کمتر دیده میشن
- برگهای جدید کوچکتر رشد میکنن
از طرف دیگه نور بیش از حد ممکنه باعث:
- سوختگی برگ
- خشکی حاشیه برگ
- رنگپریدگی برگها
بشه.
اگر نور طبیعی کافی ندارین میتونین از گراولایت LED فول اسپکتروم به مدت حدود 10 تا 14 ساعت در روز استفاده کنین.
آبیاری بگونیا رکس
هر چند وقت یکبار باید بگونیا رکس را آبیاری کرد؟
در بیشتر خانهها زمانی که حدود 1 تا 2 سانتیمتر سطح خاک خشک شده باشه باید آبیاری انجام بشه. هدف اینه که خاک کمی مرطوب باقی بمونه ولی هیچوقت خیس و باتلاقی نشه.
بگونیا رکس دوست نداره خاکش برای مدت طولانی خیس بمونه چون ریشهها و ریزومهای اون نسبت به پوسیدگی حساس هستن.
در بهار و تابستان معمولاً نیاز به آبیاری بیشتری داره و ممکنه هر 4 تا 7 روز به آب نیاز داشته باشه.
در پاییز و زمستان فاصله آبیاری معمولاً بیشتر میشه و ممکنه هر 10 تا 14 روز یکبار کافی باشه.
اگر بیش از حد آبیاری انجام بشه معمولاً:
- برگها زرد میشن
- دمبرگها نرم و آبکی میشن
- پوسیدگی ریشه ایجاد میشه
در مقابل کمآبی میتونه باعث:
- خشکی لبه برگها
- افتادگی برگ
- پیچ خوردگی برگها
بشه.
بهترین آب برای این گیاه آب تصفیه شده، آب باران یا آبی با املاح کم هست چون تجمع املاح میتونه باعث سوختگی حاشیه برگها بشه.
دمای مناسب بگونیا رکس
بهترین دما برای نگهداری بگونیا رکس چقدره؟
دمای حدود 18 تا 26 درجه سانتیگراد بهترین شرایط رشد رو برای این گیاه فراهم میکنه.
اگر دما برای مدت طولانی کمتر از 13 درجه بشه ممکنه:
- رشد گیاه متوقف بشه
- برگها آسیب ببینن
- زردی برگها مشاهده بشه
دمای خیلی بالا هم اگر همراه با خشکی هوا باشه میتونه باعث:
- خشکی برگ
- سوختگی حاشیه برگ
- کاهش کیفیت رنگ برگها
بشه.
بهتره گلدان نزدیک بخاری، شوفاژ، کولر یا دریچههای تهویه قرار نگیره.
رطوبت مورد نیاز بگونیا رکس
آیا بگونیا رکس رطوبت بالا دوست دارد؟
بله. بگونیا رکس یکی از گیاهانیه که برای حفظ زیبایی برگها به رطوبت نسبتاً بالا نیاز داره و معمولاً در رطوبت 50 تا 70 درصد بهترین عملکرد رو نشون میده.
اگر رطوبت محیط خیلی کم باشه معمولاً:
- نوک برگها خشک میشه
- حاشیه برگها قهوهای میشه
- برگها جمع یا پیچیده میشن
برای افزایش رطوبت میتونین:
- از بخور سرد استفاده کنین
- گیاهان رو کنار هم قرار بدین
- از سینی سنگریزه استفاده کنین
البته اسپری مستقیم آب روی برگها توصیه نمیشه چون ماندن قطرات آب روی برگها میتونه احتمال بیماریهای قارچی رو افزایش بده.
رطوبت بیش از حد همراه با تهویه ضعیف هم میتونه باعث ایجاد کپک، سفیدک پودری و پوسیدگی بشه.
خاک و گلدان مناسب بگونیا رکس
بهترین خاک برای بگونیا رکس چیست؟
بهترین خاک برای بگونیا رکس خاکی سبک، غنی و دارای زهکشی بالا هست که بتواند هم رطوبت را حفظ کند و هم اجازه تنفس به ریشهها بدهد.
یک ترکیب مناسب شامل:
- 40٪ خاک گلدانی باکیفیت
- 25٪ کوکوپیت یا پیت ماس
- 20٪ پرلیت
- 10٪ پوست درخت خرد شده
- 5٪ کمپوست یا ورمی کمپوست
هست.
چون ریشهها و ریزومهای بگونیا رکس بسیار ظریف هستن، خاک نباید فشرده بشه. وجود پرلیت و پوست درخت باعث ایجاد فضاهای هوایی در خاک میشه و احتمال پوسیدگی ریشه رو کاهش میده.
در مناطق خشک میشه مقدار کوکوپیت رو کمی افزایش داد تا رطوبت بیشتری حفظ بشه.
در مناطق مرطوب بهتره درصد پرلیت و پوست درخت بیشتر باشه.
گلدانهای سفالی دارای زهکش مناسب معمولاً انتخاب خوبی برای این گیاه هستن.
تغذیه و کوددهی بگونیا رکس
بهترین کود برای بگونیا رکس چیست؟
برای داشتن برگهای درشت، رنگارنگ و سالم، استفاده منظم از کود کامل گیاهان زینتی یا کود 20-20-20 با غلظت کمتر از مقدار توصیه شده کارخانه معمولاً بهترین نتیجه رو میده.
بگونیا رکس بیشتر به:
- نیتروژن
- پتاسیم
- آهن
- منیزیم
نیاز داره.
کمبود نیتروژن معمولاً باعث:
- کوچک شدن برگهای جدید
- کاهش رشد گیاه
میشه.
برای تغذیه گیاه میتونین از:
استفاده کنین.
در فصل رشد (بهار و تابستان) معمولاً هر 2 تا 4 هفته یکبار کوددهی سبک کافی هست.
یکی از دلایل رایج کمبود عناصر در این گیاه آبیاری بیش از حد و آسیب دیدن ریشههاست؛ چون وقتی ریشه سالم نباشه حتی در صورت وجود کود، جذب عناصر به درستی انجام نمیشه.
آفات و بیماریهای بگونیا رکس
یکی از آفات رایج بگونیا رکس کنه تارعنکبوتی هست.
این آفت معمولاً به شکل نقاط بسیار ریز روی پشت برگها دیده میشه و از شیره گیاه تغذیه میکنه.
علائم حمله آن شامل:
- ایجاد تارهای ظریف
- رنگپریدگی برگها
- ضعف عمومی گیاه
هست.
این مشکل بیشتر زمانی ایجاد میشه که هوا خشک باشه و رطوبت محیط پایین بیاد.
برای پیشگیری بهتره:
- رطوبت محیط حفظ بشه
- برگها مرتب بررسی بشن
- گیاه در محیط دارای گردش هوای مناسب قرار بگیره
بیماریهای رایج این گیاه شامل پوسیدگی ریشه، سفیدک پودری، لکه برگی قارچی و پوسیدگی ساقه هستن که اغلب به دلیل آبیاری زیاد یا تهویه ضعیف ایجاد میشن.
چرا برگهای بگونیا رکس زرد میشن؟
علائم
- زرد شدن برگها
- نرم شدن برگ یا دمبرگ
علتها
- آبیاری بیش از حد
- زهکشی ضعیف خاک
- آسیب ریشه
درمان
- کاهش دفعات آبیاری
- بررسی سلامت ریشهها
- تعویض خاک در صورت پوسیدگی
پیشگیری
- استفاده از خاک سبک
- آبیاری بعد از خشک شدن سطح خاک
چرا حاشیه برگها قهوهای میشه؟
علائم
- خشکی نوک برگ
- قهوهای شدن حاشیهها
علتها
- رطوبت پایین
- املاح زیاد آب
- کوددهی بیش از حد
درمان
- افزایش رطوبت محیط
- استفاده از آب با املاح کمتر
- شستشوی خاک در صورت تجمع نمک
پیشگیری
- حفظ رطوبت بالای 50 درصد
- استفاده متعادل از کودها
چرا رنگ برگها کمرنگ میشه؟
علائم
- از بین رفتن رنگهای متالیک
- کاهش تضاد رنگی برگها
علتها
- نور ناکافی
درمان
- انتقال گیاه به محیط روشنتر
پیشگیری
- تامین نور زیاد غیرمستقیم
بگونیا رکس نسبت به گیاهانی مثل پتوس یا سانسوریا کمی حساستره اما اگر اصول نور، رطوبت و آبیاری رو یاد بگیرین نگهداری از اون خیلی سخت نیست. به همین دلیل معمولاً برای افراد مبتدی علاقهمند به یادگیری یا کاربران سطح متوسط انتخاب مناسبی محسوب میشه.
قهوهای شدن برگها معمولاً به دلیل رطوبت پایین، املاح زیاد آب، کوددهی بیش از حد یا قرار گرفتن گیاه در نور شدید اتفاق میفته. برای تشخیص علت باید به محل قهوهای شدن و شرایط محیطی گیاه توجه کنین.
بله. بگونیا رکس حاوی کریستالهای اگزالات کلسیم هست و در صورت خورده شدن توسط سگ یا گربه میتونه باعث تحریک دهان، آبریزش، استفراغ و ناراحتی گوارشی بشه. بهتره دور از دسترس حیوانات خانگی نگهداری بشه.
نسخه بیبیگل
اگر بخواهیم خیلی خلاصه بگیم، بگونیا رکس برای افرادی مناسبه که به دنبال یک گیاه آپارتمانی خاص با برگهای رنگارنگ و چشمگیر هستن و میتونن کمی بیشتر به شرایط نگهداری اون توجه کنن. بزرگترین اشتباه در نگهداری این گیاه معمولاً آبیاری بیش از حد و خیس نگه داشتن دائمی خاک هست. اگر نور زیاد غیرمستقیم، رطوبت مناسب و آبیاری کنترلشده رو براش فراهم کنین، بگونیا رکس میتونه سالها یکی از زیباترین گیاهان کلکسیون شما باقی بمونه.
